“Smart Grid ไทย กำลังก้าวสู่ระบบไฟฟ้าที่สะอาด ยืดหยุ่น อัจฉริยะ และเปิดโอกาสให้ทุกภาคส่วน มีส่วนร่วมในการขับเคลื่อนพลังงานแห่งอนาคต”
1) พลังงานสะอาดจะเป็นกำลังหลักของระบบไฟฟ้า
ประเทศไทยตั้งเป้าหมายการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero) ในปี 2593 โดยให้ความสำคัญกับการเพิ่มสัดส่วนการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานสะอาดให้ได้มากกว่า 50% ส่งผลให้ระบบไฟฟ้า ต้องปรับตัวเพื่อรองรับแหล่งพลังงานที่มีความผันผวน เช่น พลังงานแสงอาทิตย์และลม การพัฒนาระบบไฟฟ้าให้มีความยืดหยุ่นและสามารถบริหารจัดการพลังงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ จึงเป็นหัวใจสำคัญของการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดในอนาคต
2) Demand Response, ESS และ Aggregator จะช่วยเพิ่มความยืดหยุ่นของระบบไฟฟ้า
การตอบสนองด้านโหลด (Demand Response: DR) ระบบกักเก็บพลังงาน (ESS) และผู้รวมพลังงาน (Aggregator) จะมีบทบาทสำคัญในการรักษาสมดุลระหว่างการผลิตและการใช้ไฟฟ้า โดยช่วยปรับรูปแบบ การใช้ไฟฟ้าให้สอดคล้องกับสภาวะของระบบ ลดความจำเป็นในการลงทุนด้านกำลังผลิตเพิ่มเติม และรองรับการเติบโตของพลังงานหมุนเวียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ
3) ผู้ใช้ไฟฟ้าจะก้าวสู่การเป็น Prosumer
ในอนาคตผู้ใช้ไฟฟ้าจะไม่ได้เป็นเพียงผู้บริโภค แต่สามารถผลิตและบริหารจัดการพลังงานได้ด้วยตนเอง ผ่านการติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปหรือแหล่งผลิตไฟฟ้าขนาดเล็ก การพัฒนา Microgrid และการเชื่อมโยงกับ Aggregator จะช่วยเปิดโอกาสให้ประชาชน ธุรกิจ และชุมชน มีส่วนร่วมในระบบพลังงานมากขึ้น และสร้างรูปแบบการใช้พลังงานที่ยืดหยุ่นและกระจายศูนย์
4) รถยนต์ไฟฟ้าจะเป็นส่วนหนึ่งของระบบพลังงาน
การเติบโตของยานยนต์ไฟฟ้า (EV) จะส่งผลต่อรูปแบบการใช้ไฟฟ้าอย่างมีนัยสำคัญ โดยเฉพาะในช่วงเวลาที่มีการชาร์จพร้อมกันจำนวนมาก การพัฒนาระบบชาร์จอัจฉริยะและการบริหารจัดการโหลด จึงมีความสำคัญ นอกจากนี้ ในอนาคตรถยนต์ไฟฟ้ายังสามารถทำหน้าที่เป็นแหล่งกักเก็บพลังงาน และรับ-จ่ายไฟฟ้ากลับสู่ระบบ (V2G/V2X) เพื่อช่วยเสริมความมั่นคงของระบบไฟฟ้า
5) AI ข้อมูลดิจิทัล และ Cybersecurity จะเป็นรากฐานสำคัญ
การพัฒนาระบบไฟฟ้าอัจฉริยะจำเป็นต้องอาศัยข้อมูลและเทคโนโลยีดิจิทัลเป็นพื้นฐาน การเชื่อมโยงข้อมูลผ่าน National Data Hub และการประยุกต์ใช้ AI จะช่วยเพิ่มความแม่นยำในการวางแผนและบริหารจัดการระบบไฟฟ้า ขณะเดียวกันการยกระดับความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์ก็มีความสำคัญอย่างยิ่ง เพื่อปกป้องโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานและสร้างความเชื่อมั่นในการใช้งานระบบไฟฟ้าในอนาคต
